آسیب به الکتروموتور و تجهیزات پمپ

عدم وجود ارت مناسب باعث ایجاد ولتاژهای سرگردان (Stray Voltage) و جریان‌های نشتی می‌شود که در طول زمان به تجهیزات آسیب جدی وارد می‌کند. برخی از مهم‌ترین خسارت‌ها عبارتند از:

سوختن سیم‌پیچ موتور

در نبود ارت، سیستم نمی‌تواند جریان‌های نشتی را تخلیه کند. این جریان‌ها داخل سیم‌پیچ و بدنه موتور باقی مانده و حرارت اضافی ایجاد می‌کنند.
نتیجه:

• کاهش عمر عایق سیم‌پیچ
• افزایش تلفات حرارتی
• سوختن الکتروموتور

آسیب به اینورتر و تابلو فرمان

در بسیاری از پمپ‌های صنعتی از درایو (VFD) برای کنترل دور موتور استفاده می‌شود. اینورترها نسبت به نویز الکتریکی و ولتاژهای ناگهانی بسیار حساس‌اند.
نبود ارت مناسب می‌تواند باعث:

• از کار افتادن برد الکترونیکی
• خطاهای مکرر در درایو
• ایجاد Over Voltage
• افزایش EMI و تداخل الکترومغناطیسی
  شود.

کاهش عمر Bearings (یاتاقان‌ها)

ولتاژهای القایی در موتور بدون ارتینگ مناسب، به مسیرهای غیرقابل کنترل منتقل می‌شوند. یاتاقان‌ها یکی از مسیرهای احتمالی این جریان‌ها هستند.
این موضوع باعث:

• خوردگی سطح یاتاقان
• لرزش بیشتر
• افزایش صدا
• قفل کردن محور
  می‌شود.

احتمال آتش‌سوزی

شاید مهم‌ترین و خطرناک‌ترین پیامد عدم ارت مناسب، ایجاد آتش‌سوزی در تجهیزات پمپاژ باشد.

اتصال کوتاه ناشی از تجمع ولتاژ

وقتی ولتاژ نشتی روی بدنه جمع می‌شود و در نهایت به نقطه دیگری تخلیه ناگهانی می‌شود، قوس الکتریکی ایجاد می‌کند. قوس الکتریکی در محیط‌های دارای گردوغبار، روغن یا مواد قابل‌اشتعال بسیار خطرناک است.

افزایش دمای قطعات داخلی

جریان‌های نشتی در داخل سیم‌پیچ، کابل‌ها و ترمینال‌ها باعث گرم شدن بیش‌ازحد می‌شوند.
این گرما می‌تواند به:

• ذوب شدن عایق کابل
• آتش گرفتن جعبه ترمینال
• سوختن تابلو برق
  منجر شود.

فرسودگی تدریجی = انفجار ناگهانی

در بسیاری از پمپ‌خانه‌ها موادی مانند روغن، گریس، گردوغبار چوب یا فلز وجود دارد. یک جرقه کوچک کافی است تا انفجار اولیه شکل بگیرد.

کاهش راندمان و افزایش مصرف انرژی

در نبود ارتینگ، سیم‌پیچ موتور تحت فشار حرارتی قرار می‌گیرد و جریان‌های نشتی باعث کاهش میدان مغناطیسی مؤثر می‌شوند.
نتیجه:

• افت راندمان موتور
• افزایش مصرف برق
• گرم شدن زودهنگام پمپ

در محیط صنعتی حتی یک درصد افزایش مصرف انرژی، هزینه‌های سالانه قابل‌توجهی ایجاد می‌کند.

ایجاد اختلال در سیستم اتوماسیون و سنسورها

پمپ‌خانه‌های مدرن دارای:

• سنسور سطح آب
• سنسور فشار
• PLC
• سیستم مانیتورینگ

هستند.

نبود ارت مناسب ولتاژهای ناخواسته روی سیگنال‌ها ایجاد می‌کند و باعث:

• خطاهای دروغین
• خاموش و روشن شدن بی‌مورد پمپ
• فرمان اشتباه به PLC
• از کار افتادن سنسورها
  می‌شود.

افزایش هزینه نگهداری و توقف خط تولید

وقتی ارت وجود ندارد:

• موتور سریع‌تر می‌سوزد
• بردها آسیب می‌بینند
• سنسورها خطا می‌دهند
• یاتاقان‌ها زود خراب می‌شوند

همه این‌ها یعنی توقف ناخواسته پمپ و در نتیجه توقف بخشی از تولید.
در کارخانه‌ها هر دقیقه توقف تولید هزینه‌ساز است.

راهکارهای جلوگیری از خطرات عدم ارت مناسب

برای جلوگیری از خطرات ذکرشده، مهم‌ترین اقدامات عبارتند از:

 اندازه‌گیری دوره‌ای مقاومت زمین (حداکثر ۲ تا ۵ اهم برای محیط صنعتی)

تست ارت حداقل هر ۶ ماه یک بار باید انجام شود.

 استفاده از سیم ارت با سطح مقطع استاندارد

برای پمپ‌های صنعتی معمولاً کابل ارت 16mm تا 50mm توصیه می‌شود.

 اتصال صحیح ارت به بدنه پمپ

محل اتصال باید:

• تمیز
• بدون زنگ‌زدگی
• محکم و مهار شده باشد.

 ارتینگ مشترک با تابلو برق

پمپ و تابلو فرمان باید روی یک باس‌بار ارت مشترک باشند.

 استفاده از چاه ارت یا میله ارت با کیفیت مناسب

در محیط‌های صنعتی مقاومت خاک بالا است؛ بنابراین ارت گسترده یا چاه ارت با مواد کاهنده توصیه می‌شود.

جمع‌بندی

عدم ارت مناسب در پمپ‌های صنعتی فقط یک نقص فنی ساده نیست، بلکه تهدیدی جدی برای جان انسان‌ها و سلامت تجهیزات است.
این مشکل می‌تواند منجر به:

• برق‌گرفتگی شدید
• سوختن الکتروموتور
• تخریب تابلو فرمان
• آتش‌سوزی در پمپ‌خانه
• اختلال در عملکرد سنسورها و سیستم اتوماسیون
• افزایش هزینه نگهداری
  شود.

یک سیستم ارت استاندارد، ساده‌ترین و کم‌هزینه‌ترین راه برای جلوگیری از این خطرات است.
اگر یک پمپ صنعتی بدون ارت مناسب کار می‌کند، بهتر است آن را یک «بمب خاموش الکتریکی» بدانیم.

جهت مشاوره خرید ، نصب و راه اندازی ، دریافت مشخصات فنی و استعلام قیمت پمپ  آب با کارشناسان آناهیتا پمپ تماس بگیرید.